header images
Elektroniczne Archiwum Zabytków Piśmiennictwa Polskiego
watermark

Andrzej Wojciech Rachuba

Miejsce zatrudnienia, stanowisko, pełnione funkcje

    Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk:
  • Pracownia Polski Średniowiecznej, Pracownia Edytorska i Nauk Pomocniczych;
  • członek Rady Naukowej IH PAN od 1993 i jej wiceprzewodniczący 1999–2006;
  • kierownik Studium Doktoranckiego od 1996;
  • kierownik Pracowni Edytorskiej od 1997 r.;
  • kierownik Podyplomowego Studium Historii PAN i Collegium Civitas 2001-2003.
dotted line

Daty i miejsca uzyskania stopni naukowych

  • magistra 1975 r. - Uniwersytet Warszawski, Wydział Historyczny
  • doktora 1979 r. - Uniwersytet Warszawski, Wydział Historyczny
  • doktora habilitowanego – 1989 r. - Instytut Historii PAN w Warszawie
  • profesora zwyczajnego – 1999 r.
dotted line

Ważniejsze publikacje

  • Paweł Sapieha wobec Szwecji i Jana Kazimierz (IX 1655 – II 1656). Przyczynek do postawy magnaterii w okresie „potopu”, „Acta Baltico-Slavica” 11, 1977, s. 81–107
  • Zabójstwo Wincentego Gosiewskiego i jego polityczne następstwa, „Przegląd Historyczny” 71, 1980, z. 4, s. 705–724
  • Opozycja litewska wobec wyprawy Jana Kazimierz na Rosję (1663/4 r.), „Kwartalnik Historyczny” 89, 1982, nr 1, s. 15–29
  • Litwa wobec projektu zwołania sejmu konnego w 1695 r. i walki Sapiehów z biskupem Brzostowskim, „Zapiski Historyczne” 51, 1986, z. 1, s. 63–80
  • Litwa wobec sądu nad Jerzym Lubomirskim, „Kwartalnik Historyczny” 93, 1987, nr 3, s. 679–707
  • Metryka Litewska. Księga Sigillat 1709–1719 (wyd.), Warszawa 1987
  • J. W. Poczobut Odlanicki, Pamiętnik 1640–1684 (oprac. i wstęp), Warszawa 1987
  • J. A. Chrapowicki, Diariusz. Część druga: lata 1665–1669 (oprac. i wstęp, z T. Wasilewskim), Warszawa 1988
  • Metryka Litewska. Rejestry podatkowe Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo wileńskie 1690 r. (wyd.), Warszawa 1989
  • Biała pod rządami Radziwiłłów (1568–1813), W: Z nieznanej przeszłości Białej i Podlasia, t. 1, red. T. Wasilewski, Biała Podlaska 1990, s. 37–66
  • Polityka nominacyjna Stanisława Leszczyńskiego na Litwie w latach 1705–1709, „Przegląd Historyczny” 83, 1992, z. 4, s. 617–632
  • Konfederacja wojska litewskiego w Wierzbołowie w 1655 r., „Miscellanea Historico-Archivistica” 4, 1994, s. 13–31
  • Urzędnicy centralni i dygnitarze Wielkiego Księstwa Litewskiego XIV–XVIII wieku. Spisy (oprac. i wstęp z H. Lulewiczem), Kórnik 1994
  • Urzędnicy inflanccy XVI–XVIII w. Spisy (oprac. z K. Mikulskim), Kórnik 1994
  • Sapiehowie: mity, legendy, fakty, W: Dom Sapieżyński, red. E. Sapieha, Warszawa 1995, s. 29–55
  • Konfederacja Kmicicowska i Związek Braterski wojska litewskiego w latach 1660–1663, Warszawa 1989
  • Ciechanowieccy herbu Dąbrowa (z J. Kuleszą i S. Duminem), Warszawa 1997
  • Sprawa dóbr Radziwiłłów birżańskich w latach 1655–1662, „Miscellanea Historico-Archivistica” 7, 1997, s. 51–70
  • Metryka Litewska. Rejestry podymnego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo brzeskie litewskie 1667–1690 r. (wyd.), Warszawa 2000
  • Metryka Litewska. Księga Wpisów nr 131 (wyd.), Warszawa 2001
  • Metryka Litewska. Rejestry podymnego Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo nowogródzkie 1690 r. (oprac. z H. Lulewiczem), Warszawa 2002
  • Wielkie Księstwo Litewskie w systemie parlamentarnym Rzeczypospolitej w latach 1569–1763, Warszawa 2002
  • Boje Jana Kazimierza o Litwę w latach 1656–1668. Sukces stronnictwa dworskiego w walce z opozycją, W: Dwór a kraj. Między centrum a peryferiami władzy. Materiały konferencji naukowej zorganizowanej przez Zamek Królewski na Wawelu, Instytut Historii Uniwersytetu Jagiellońskiego, Instytut Historii Akademii Pedagogicznej w Krakowie w dniach 2–5 kwietnia 2001, red. R. Skowron, Kraków 2003, s. 415–430
  • Hegemonia Sapiehów na Litwie jako przejaw skrajnej dominacji magnaterii w życiu kraju, W: Władza i prestiż. Magnateria Rzeczypospolitej w XVI−XVIII wieku, red. J. Urwanowicza, współpr. E. Dubas-Urwanowicz, P. Guzowski, Białystok 2003, s. 217–229
  • Pamiętniki Filipa, Michała i Teodora Obuchowiczów (1630–1707) (red. i oprac. z H. Lulewiczem), Warszawa 2003
  • Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Spisy (red. i współautor z H. Lulewiczem i P.P. Romaniukiem), t. 4: Ziemia smoleńska i województwo smoleńskie XIV–XVIII wiek, Warszawa 2003; t. 1: Województwo wileńskie XIV–XVIII wiek, Warszawa 2004
  • Deputaci Trybunału Głównego Wielkiego Księstwa Litewskiego 1697−1794. Spis (red. i współautor z P. P. Romaniukiem, współpr. A. Macuka i J. Aniszczenki), Warszawa 2004
  • Konwokacja litewska w Białej w 1665 roku, W: Studia historyczno-prawne. Prace dedykowane Profesorowi Janowi Seredyce w siedemdziesiątą piątą rocznicę urodzin i czterdziestopięciolecie pracy naukowej, red. J. Dorobisz, W. Kaczorowski, Opole 2004, s. 267–278
  • Klientela hetmańska w armii litewskiej z lat 1648–1667, W: Patron i dwór. Magnateria Rzeczypospolitej w XVI–XVIII wieku, red. E. Dubas-Urwanowicz, J. Urwanowicz, Warszawa 2006, s. 23–36
  • Udział żmudzkiego pospolitego ruszenia w działaniach wojennych lat 1648–1667, W: Litwa w epoce Wazów, red. z W. Kriegseisenem, Warszawa 2006, s. 341–353
  • Deputaci Trybunału Głównego Wielkiego Księstwa Litewskiego 1582–1696. Spis (red. i współautorstwo z H. Lulewiczem), Warszawa 2007
  • Litewskie przygotowania do wojny ze Szwecją w 1635 roku, W: Z dziejów stosunków Rzeczypospolitej Obojga Narodów ze Szwecją w XVII wieku, red. M. Nagielski, Warszawa 2007 (Fasciculi Historici Novi, 8), s. 33–43
  • Skład etniczny chorągwi tatarskich w armii Wielkiego Księstwa Litewskiego w drugiej połowie XVII wieku, W: Afryka, Orient, Polska. Prace ofiarowane Profesorowi Andrzejowi Dziubińskiemu w siedemdziesiątą rocznicę urodzin, Warszawa 2007, s. 181–197
  • Wysiłek mobilizacyjny Wielkiego Księstwa Litewskiego w latach 1654–1667, „Studia i Materiały do Historii Wojskowości” 43, 2007, s. 43–60
  • Historia Litwy. Dwugłos polsko-litewski, Warszawa 2008
  • Udział „Inflantczyków” i oficerów cudzoziemskiego pochodzenia w życiu publicznym Wielkiego Księstwa Litewskiego w latach 1569–1732, W: Rzeczpospolita państwem wielu narodowości i wyznań XVI–XVIII wiek, red. T. Ciesielski, A. Filipczak-Kocur, Warszawa–Opole 2008, s. 431–
dotted line

Udział w konferencjach, grantach i projektach badawczych, wyróżnienia oraz inna działalność

  • Grant KBN: „Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwa wileńskie i trockie XIV–XVIII”
  • Grant KBN: „Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo smoleńskie XV –XVIII”
  • Grant KBN: „Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Księstwo żmudzkie XIV–XVIII”
  • Grant MKiDzN: „Urzędnicy Wielkiego Księstwa Litewskiego. Województwo trockie XIV–XVIII”
  • Grant Fundacji z Brzezia Lanckorońskich: „Elity Wielkiego Księstwa Litewskiego i ich aktywność publiczna”
  • Kierownik grantu MNiSW: Nauki pomocnicze historii (chronologia, demografia historyczna, bibliologia historyczna, nauka o znakach władzy)
  • Program badawczy: „Elektroniczne Archiwum Zabytków Piśmiennictwa Polskiego”
  • Prezes Towarzystwa Miłośników Historii (1996-1999, 2005–), wiceprezes 1999−2005;
  • Wiceprezes Polskiego Towarzystwa Heraldycznego 2004;
  • Członek korespondent Towarzystwa Naukowego Warszawskiego od 2004;
  • Członek rad redakcyjnych (naukowych) „Przeglądu Historycznego”, „Klio”, Polskiego Słownika Biograficznego, „Metriciana: Даследавaнні і матэрыялы Метрылі Вялікага Княства Літоўскага”.
  • Członek Polsko-Białoruskiej Komisji Podręcznikowej w latach 1992-95.
  • Członek Zespołu doradczo-konsultacyjnego przy Pełnomocniku Rządu do spraw dziedzictwa historyczno-kulturowego komisji polsko-białoruskiej w latach 1992-94.
  • Członek Rady Fundacji imienia Ciechanowieckich na Zamku Królewskim w Warszawie.
  • Odznaczony Złotym Krzyżem Zasługi (2003)
partners